Szybki kontakt? ZADZWOŃ: 504-399-116


Terapia sztuką i Arteterapia
Okiem psychologa

Nie od dzisiaj nam wiadomo, że uprawianie sztuki pozytywnie wpływa na nasze samopoczucie, emocjonalność czy obraz siebie. Jest to jedna z technik, która pomaga nam wyrazić siebie w ekspresyjny sposób. Nie trzeba posiadać specjalnego, skrywanego talentu, ponieważ arteterapie może uprawiać każdy, o ile jest otwarty na tego rodzaju oddziaływania. W skład arteterapii wchodzi wiele elementów, nie tylko sztuka. Wtedy mamy do czynienia z: choreoterapią, bajkoterapią, biblioterapią, teatroterapią a nawet holticuloterapią (leczenie za pomocą ogrodów poprzez pracę fizyczną, przy uprawie i pielęgnacji  roślin oraz przebywanie, relaks w otoczeniu ogrodu. Efekt? Poprawa kondycji psychofizycznej, sprawności manualnej i motorycznej). A to tylko niektóre z nich.
Tytuł tego artykułu nie bez znaczenia wprowadza lekki chaos. Terapia sztuką czy też terapia poprzez sztukę i arteterapia nie są terminami zamiennymi. Ten pierwszy zakłada, że klient pełni równocześnie rolę terapeuty. W arteterapii mamy z kolei do czynienia z relacją terapeutyczną pomiędzy klientem a terapeutą. Ale to tylko taka mała wzmianka. Ja w tym miesiącu chciałabym gorąco dostarczyć wam świeżutką wiedzę na temat tego, jakie trendy obecnie panują w arteterapii, oraz jakie znamy najnowsze fakty i doniesienia apropo tego rodzaju terapii.
To rozpocznijmy od trendów. Warto wiedzieć, że kierunkiem obecnie najbardziej rozpowszechnionym w arteterapii to artepsychoterapia. Tutaj istotny jest proces tworzenia, jak i związek terapeutyczny, mający miejsce w relacji terapeuta – pacjent. Wcześniej skupiano się albo na samym procesie tworzenia, albo na relacji terapeutycznej w procesie terapeutycznym. Dzięki rozwojowi nauki, mamy coraz więcej przesłanek o tym, jak faktycznie arteterapia oddziałuje na nas. Donoszą nam o tym wprost badania naukowe ukazując nam wpływ tej terapii na choćby funkcjonowanie mózgu człowieka. Wykorzystujemy techniki neuroobrazowania do  opisu i wyjaśniania zmian w funkcjach i strukturach mózgowych na skutek arteterapii. To silna forma uzyskiwania wiedzy na ten temat. Oto kilka ciekawostek z ostatnich kilku lat.
Jedną z technik arteterapeutycznych to rzeźbienie w glinie trójwymiarowych brył. Angażując w to siły fizyczne, rozluźniamy się, dzięki czemu ustępuje fizyczne napięcie i odreagowanie emocjonalne. Wysoka skuteczność tej metody w poprawie samopoczucia pacjentów została potwierdzona u pacjentów psychotycznych, autystycznych i chorujących na choroby nowotworowe. Wspomniane wcześniej odreagowanie emocjonalne, często jest nazywane zjawiskiem katharsis i prowadzi do osiągnięcia zmiany w nas samych. Dzieje się to za pomocą twórczego procesu, który pozwala ukazać nasz wewnętrzny świat uczuć, doświadczeń, przekonań zarówno w sposób świadomy, ale nawet bardziej w sposób nieświadomy. Jest to możliwe między innymi dzięki mechanizmowi projekcji. Gdy zawieramy ważne, nieświadome treści natury psychicznej w naszym dziele twórczym. Nie ulega wątpliwości fakt, że owe odreagowanie emocjonalne pociąga za sobą zmiany biochemiczne w naszym mózgu. Zmienia się też nasze zachowanie. Wszystko dzięki współpracy obu półkul mózgu. Lewa jest odpowiedzialna za rozwiązywanie problemów, mowę i język. Prawa półkula jest wyspecjalizowana w tworzeniu wyobrażeń, mowie niewerbalnej, a także myśleniu holistycznym i intuicyjnym.
Z kolei muzykoterapia poprawia jakość życia pacjentów onkologicznych. Muzyka redukuje lęk, zmniejsza stopnień odczuwanego bólu a nawet zmniejsza stopień odczuwanego zmęczenia. Zauważalny jest także fakt, że muzykoterapia obniża ciśnienie tętnicze.  A najlepsze jest to, że muzykoterapia jest naturalna, tania i skuteczna. Natomiast bajkoterapia udowadnia nam, że czytając dziecku regularnie bajki psychoterapeutyczne, psychoedukacyjne oraz relaksacyjne można pomóc rozwiązać jego problemy, co pokazały badania psychologów.
Niech potwierdzeniem powyższych słów będzie przykład kilku ćwiczeń z zakresu arteterapii. Jedną z metod jest kolaż. Można go wykonać właściwie z każdego materiału. Potrzebny jest arkusz kartonu i różne materiały jak np. gazety do wycinania, czy wydzierania potrzebnych elementów. Na kolażu może znaleźć się wszystko. Oprócz walorów artystycznych, zawiera on też ciekawy element dotykowy. Ta technika pobudza wyobraźnię, skłania do niekonwencjonalnego myślenia i podejmowania rozwiązań. Dodatkowo pomaga nam wyrażać w ten sposób nasze uczucia. Technika świetnie będzie służyć dzieciom wycofanym, małomównym i zamkniętym w sobie.
Inną ciekawą i wręcz piękną techniką jest Batik. To technika zdobienia tkanin. Tworzy się ją przy pomocy materiału (sukna), wosku, farb. Dzięki wykorzystaniu takiej formy ekspresji, rozwijamy swoją spontaniczność, przelewamy poprzez barwy swoje wnętrze na tkaninę. Dodatkowo to świetny sposób na odstresowanie się oraz relaks.
To oczywiście tylko niektóre nowinki ze świata nauki potwierdzające znakomite działania szeroko pojętej arteterapii. Tak więc, moi drodzy, jeśli chcemy łagodzić nadmierny stres u naszych podopiecznych, wzmacniać ich ciało, dodawać pacjentom pewności siebie, umocnić pozytywne nastawienie oraz rozwiązywać ich problemy w bardzo konkretny sposób, warto sięgnąć po tego rodzaju techniki arteterapeutyczne. One rozwijają kreatywność, twórcze podejście do życia. Bawią, śmieszą, odprężają, uczą.

 

mgr Aleksandra Machniak